Telluur (Te)
element 52 · Metalloïde (halfmetaal) · 127.6 u
Elektronen per schil: 2, 8, 18, 18, 6
Telluur is zeldzamer in de aardkorst dan platina en kondigt zichzelf aan: blootstelling geeft wekenlang knoflookadem. Dunnefilm-zonne-energie is de grootste afzetmarkt geworden.
Hanteer telluur en je stinkt dagenlang naar knoflook — je lichaam methyleert het en je ademt het resultaat uit.
- Atoomnummer
- 52
- Atoommassa
- 127.6 u
- Elektronenconfiguratie
- [Kr] 5s² 4d¹⁰ 5p⁴
- Groep · periode · blok
- 16 · 5 · p
- Oxidatietoestanden
- −2, +4, +6
- Elektronegativiteit
- 2.1 (Pauling)
- Smeltpunt
- 450 °C
- Kookpunt
- 988 °C
- Dichtheid
- 6.232 g/cm³
- Toestand bij 20 °C
- Vast
- Uiterlijk
- Zilverwitte, brosse metalloïde
- Ontdekking
- Franz-Joseph Müller von Reichenstein, 1782
Chalcogenen
Gebruik
- Cadmiumtelluride-zonnepanelen
- Herschrijfbare optische media
- Bewerkbaar staal en koperlegeringen
- Thermo-elektrische koelers
Atoomstructuur
Een neutraal telluur-atoom heeft 52 protonen en 52 elektronen. De meest voorkomende isotoop heeft ongeveer 76 neutronen, wat het massagetal 128 oplevert. Verander je het aantal neutronen, dan krijg je een andere isotoop; verander je het aantal protonen, dan krijg je een ander element.
Die elektronen vullen de schillen van binnen naar buiten: 2, 8, 18, 18, 6. In orbitaalnotatie is dat [Kr] 5s² 4d¹⁰ 5p⁴.
3D electron orbitals
See where Telluur's electrons actually are — a cloud of 26,000 points sampled from the probability density |ψ|², not a cartoon of a lobe.
Positie in het periodiek systeem
Ontdekking en naam
Telluur werd ontdekt door Franz-Joseph Müller von Reichenstein in 1782. De naam komt Latijn tellus, "aarde".
Ontdek meer
Atoommassa volgens IUPAC/CIAAW; fysische eigenschappen volgens PubChem (Amerikaanse National Library of Medicine). Waarden die nooit gemeten zijn, staan als "niet gemeten", niet als schatting.
Gerelateerde rekenmachines
Veelgestelde vragen
Wat is de atoommassa van telluur?
Het standaard atoomgewicht van telluur is 127.6 u, volgens de Commission on Isotopic Abundances and Atomic Weights van de IUPAC.
Hoeveel protonen, neutronen en elektronen heeft telluur?
Telluur heeft 52 protonen, want het atoomnummer is precies het aantal protonen en dat is wat een atoom tot telluur maakt. Een neutraal atoom heeft evenveel elektronen, 52. Het aantal neutronen hangt af van de isotoop; de meest voorkomende heeft er ongeveer 76, want 128 − 52 = 76.
Wat is de elektronenconfiguratie van telluur?
De elektronenconfiguratie van telluur is [Kr] 5s² 4d¹⁰ 5p⁴. De elektronen zijn verdeeld 2, 8, 18, 18, 6 over 5 schillen.
Is telluur een metaal?
Niet helemaal. Telluur is een metalloïde: het zit op de trap tussen metalen en niet-metalen en vertoont eigenschappen van beide, en dat is precies waarom metalloïden belangrijk zijn voor de halfgeleiderindustrie.
In welke groep en periode staat telluur?
Telluur staat in groep 16 (chalcogenen), periode 5, in het p-blok. De groep is zijn kolom en de periode zijn rij.
Wat is de lading van telluur?
Telluur vormt gewoonlijk 2−-ionen. Over al zijn verbindingen heen vertoont het de oxidatietoestanden −2, +4, +6.
Wat is het smeltpunt van telluur?
Telluur smelt bij 450 °C en kookt bij 988 °C. Bij kamertemperatuur is het vast.
Waarvoor wordt telluur gebruikt?
Cadmiumtelluride-zonnepanelen, Herschrijfbare optische media, Bewerkbaar staal en koperlegeringen, Thermo-elektrische koelers. Telluur is zeldzamer in de aardkorst dan platina en kondigt zichzelf aan: blootstelling geeft wekenlang knoflookadem.
Wie ontdekte telluur en waar komt de naam vandaan?
Telluur werd ontdekt door Franz-Joseph Müller von Reichenstein in 1782. De naam komt Latijn tellus, "aarde".